Uy Maktabi: Bolalarga Qur'on yodlatish.

"Sizlarning e'ng yahshingiz Qur'onni talim olib va uni o’rgatganlaringizdur" deganlar Rosulluloh sallallahu alaihi wassalam. (Buhoriy rivoyati).

Uy sharoitida bolalarga Qur’on yodlatish bo'yicha ba'zi bir yo'l yo'riqlar:

1.Ota-onalardagi ihlos va to’g’ri niyyat (bolalarga ham shuni o'rgatish kerak). Faqatgina Alloh uchun qilingan amal yoki ibodatlar qabul qilinadi va ohiratda mukofati beriladi.

2.O’rnak bo’ladigan ota-ona. Bolam Qur’onni yahshi ko’rsin, hurmat qilsin, yodlasin, unga amal qilsin degan ota ona eng birinchi o’rinda o’zi unga o’rnak bo’lishi kerak. Agar bolalar ota onalarini doimo Qur’on o’qiyotganlarini, yodlashga harakat qilayotganlarini, tushunishga harakat qilayotganlarini ko’rsalar ularga taqlid qilishga harakat qiladi. Afsuski ba’zi holatlarda ota-otalar bolalarini qori/hofiz bo’lishlarini hohlashadi lekin o’zlari Qur’ondan ancha uzoqda yoki yetarli vaqt sarflashmaydi. Bu narsa bolada ham tushunmovchiliklar uyg’otadi.

3.Qur’onni to’g’ri o’qishni o’rganish (tajvid va tartil bilan) - ota onalar avval o’zlari Qur’onni to’g’ri va chiroyli o’qishga harakat qilishlari va keyin bolalarga ham o’rgatishlari kerak. Mukammal o’qish qiyin lekin doimo odam o’z ustida ishlab borsa albatta yahshilanadi.

4.Doimiylik va muntazam rejim. Kunlik tartibni o’zgartirmasdan olib borishlik Qur’onni yodlash va yodlaganlarini esidan chiqarmaslik uchun judayam zarur.

Bizdagi kunlik rejim-30-35 daqiqa qaytarish va 30-35 daqiqa yangi oyatlar yodlash. Dam olish kunlarida faqat qaytarish darslari bo’ladi, yangi oyatlar yodlanmaydi.

4. Qur’on darsi uchun to’g’ri muhit- kunlik tartib bilan birga dars qilinayotgan muhit ham to’g’ri bo’lish kerak. Har hil e’tiborni oladigan narsalar, chalg’itadigan (televizor, kompyuter, o’yinchoqlar kabi) dan holi bo’lgan tinch joy juda muhim. O’qitayotgan/kuzatyotgan ota-ona ham imkon qadar to’liq e’tibor bera olishi kerak (telefonda gaplashishlik, boshqa ishlar/yumushlar bilan mashg’ul bo’lish kabi).

5.Doimo qaytarish- yodlagan suralarni agar doimo qaytarib turmasa tez esidan chiqish mumkin. Shuning uchun har kuni ma’lum vaqtni doimo faqat qaytarishga ajratish kerak. Biz barcha yodlagan suralarni 7 kunga bo’lamiz va Quron darsini boshidagi 30-35 daqiqasi qaytarishga bag’ishlanadi. Shu asnoda har bir sura hech bo’lmaganda haftada 1 marta qaytariladi. Hatolari ko’proq bo’layotgan suralarni ko’proq qaytarish kerak.

6. Bolani imkoniyati va qobilyatiga qarab qancha oyat yodlash uchun tayinli maqsad qo’yiladi. Biz uchun (6-7 yoshdagi bolalar) kuniga o’rtacha 3 qator yetarli. Bundan kamroq yoki ko’proq bo’lishi mumkin albatta.

7.Ma’vaniy va moddiy rag’batlantirish.

Ma’naviy rag’batlantirish: Doimo Qur’on yodlaganlar uchun beriladigan mukofatlar haqida, uni Qiyomatda yordam berishligi, Jannatda aynan mana shu yodlagan Qur’oni bilan odamning darajasini ko’tarilishi haqida eslatib turishlik kerak. Ayni paytda Qur’onga befarq bo’lganlar, unga amal qilmaganlar, hurmat qilmaganlar haqida ham gapirib turishlik mumkin.

Qur’onni chiroylik o’qiydigan/yodlagan bolalar, qorilar, hofizlar, imomlar, shayhlari bilan tanishtirish, ko’rishib turishlik, yoki eshittirib turishlik ham bolada yahshi taasurot qoldiradi.

Moddiy rag’batlantirish: Katta odamlar uchun ma’vaniy rag’batni o’zi yetarli albatta, lekin yoshroq bolalarni qiziqtirish uchun qo’shimcha moddiy mukofatlar ham yordam beradi. Masalan: foydali kitoblar yoki o’yinchoqlar; o’quv jihozlari; muzey, hayvonot bog’i, park kabilar joylarga sayohatlar; tabiat qo’ynida oilaviy pikniklar; bolaga qiziq bo’lgan asbob-uskuna, hunarmandchilik jihozlari va boshqalar. Biz odatda har bitta yodlangan sahifa uchun pul beramiz, bolalar to’plab yuradi va vaqti vaqti bilan o’zlariga kerakli, qiziqarli lekin foydali narsalar uchun sarflashladi.

8. Alohida mushaf bo’lishligi- har bir bola, ota ona uchun alohida mushaf bo’lishligini ham katta ahamiyati bor. Hamma doimo o’z Qur’on kitobidan foylansa oson bo’ladi, ota-ona uchun tarjimasi, ma’nolari bor nusha yanayam yahshi.

9. Yodlashdan tashqari alohida paytni faqat tajvid va tartilga bag’ishashlik- Qur’onni boshidan ohirigacha kuniga 1 yoki 2 sahifasini tajwid qoidalari bilan sekin o’qib boriladi.

10. Erta boshlash. Qur’onni bolaga o’rgatish uchun qancha erta boshlansa shuncha yahshi. Onalar homiladorlik paytida ham, farzandi endi tug’ilib hali tili chiqmagan paytlarida ham doimiy Qur’on o’qib, yodlab, eshitib yurishlari tavsiya qilinadi. Tili chiqqach sekin asta kichkina suralarni yodlab borishlari mumkin. Kattaroq bo’lganda Qur’onni o’qishga harakat qilinadi, uzunroq suralarni yodlash boshlanadi.