Tishlar salomatligi uchun sog'lom ovqatlanishning muhimligi (2-qism)

Bolalarimizni, oila a'zolarimizni, o'zimizni tishlarimizni ehtiyot qilish uchun oldingi mavzuda aytganimizday ovqatlanish tarziga qattiq e'tibor berishimiz kerak.

Tishlar nima uchun kuchsizlanib, qurtlashiga sabab  bo'ladigan asosiy  omillar:

1. Dietada kalsiy, magniy va fosfor kabi kerakli minerallarni kamligi/yetishmasligi.

2. Yog'da eriydigan vitaminlar A, D, E va K2 larni kamligi/yetishmasligi.

3. Dietada fitin kislotasi (phytic acid) ko'pligi;  ko’p ishlanmagan don unlari, bug'doy, arpa, grechka, makka kabilar; no'hat, loviya, mosh;  yong'oq va urug'lar kabilarni to'g'ri tayyorlab istemol qilmaslik.

4. Dietada tayyor/yarim tayyor oziq ovqatlarni, oq un/guruch,  tabiiy, suniy shakarni ko'pligi.

Qurtlangan tishlarni davolash uchun  yuqoridagi mineral va vitaminlarni meyoriga keltirishga harakat qilish kerak ekan!

Eng avval  istemoldan butunlay chiqarib tashlash kerak bo'lgan ozoq-ovqat guruhlari bilan tanishib chiqamiz.
1. Oq unlik ovqatlar (non, somsa, hamirli ovqatlar kabi)
2. Shakar yoki har hil shirinliklar, ichimliklar (ahyon ahyonda maple syrup, asal, rapaduradan tashqari)
3. Har hil tayyor, yarim tayyor ovqatlar. Hususan turli unlardan (bug'doy, makka, grechka, guruch, suli) tayyorlangan non va non mahsulotlari, hatto qayta ishlanmagan qora (whole) bo'lsa ham. Chunki to'g'ri usulda tayyorlanmagan.
4. Qayta ishlangan o'simlik yog'lari.
5. Oshiqcha pasterizatsiyalangan sut va sut mahsulotlari.
Bu kabi oziq ovqatlar tishlarni yomonlashdan tashqari, organizmni kuchsizlantirib boshqa har hil  kasalliklarni ham keltirib chiqadi.

Shularni istemoldan chiqarib tashlagandan keyin tishlarni, butun suyak tizimini mustahkamlash uchun harakat qilsa bo'ladi.

Umumiy dieta:

1. Toza yog'lar ( omega-3, baliq jigari yog'i, zaytun, kakos yog'i, o't yeb katta bo'lgan sigir sutlaridan olingan toza saryog', hayvon yog'lari, sifatli yong'oq-urug' yog'lari kabi)

2. Har hil meva-sabzavotlar, ko'proq rang barang sabzavotlar. Ba'zilarni hom yesa ma'qul, bazilarni esa pishirib.

3. Fermentlangan oziq- ovqatlar (kefir, fermentlangan sabzavotlar,  tuzlangan karam: sauerkraut, kimchi kabi.)

4.Uyda tayyorlangan suyakli sho'rva (holodes- bone broth)

 5. Yetarlicha Vitamin D (quyosh yoki baliq yog'lari orqali)

6. Sifatli oqsil/protein (o't yeb katta bo'lgan hayvon go'shtlari, toza baliq, tuhum kabi)

7. Har hil unlar, donlar (grechka, makka), dukkakliklar ( no'hat-loviyalar) va  yong'oq-urug'larni istemol qilish uchun ularni albatta ivitish, yoki fermentlash kerak. Bo'lmasa foydasidan ko'ra zarari ko'proq bo'lib qoladi.

sourdough non

8. Hom sut va sut mahsulotlari (hom sut, kefir, qatiq, tvorog kabi)

kefir suzib olish jarayoni

Umumiy suyak tizimini mustahkamlash, ularni yahshi parvarish qilish uchun kerakli oziq ovqatlar haqida batafsil shu manbadan ham o'qish mumkin.

Malumotlar olish uchun  foydalangan (tavsiya uchun) asosiy adabiyotlarimiz:
Cure Tooth Decay (http://www.curetoothdecay.com)
Weston A Price Foundation (http://www.westonaprice.org/health-topics/)
mercola.com
http://biologicaldentalhealth.com